Levenskunst

In de loop der jaren heb ik ontdekt dat het vooral ‘Levenskunst’ is dat ik nodig heb om met mijn Marfan te leven.

En levenskunst is voor mij allereerst de kunst die mij helpt om niet weg te kijken, maar de realiteit en soms de hardheid in het gezicht te kijken.

 

Levenskunst helpt ook om mijn persoonlijk lijden te duiden en in een bredere context te plaatsen. Ik ben niet alleen op de wereld en ik ben de eerste niet.

Aan lijden valt niet te ontsnappen, door niemand.

Belangrijk is voor mij het besef dat de scheidslijn tussen hen die gezond zijn en zij die afhankelijk zijn van hulp, dun is.

De scheidslijn tussen hen die afhankelijk zijn van zorg, en zij die aan velen de zorg verlenen is vloeibaar.

 

Het gaat in levenskunst om het besef dat we allemaal  kwetsbaar zijn en dat het leven broos en eindig is. Tegelijkertijd zijn we op wonderlijke en verrassende wijze met elkaar verbonden en zijn we van betekenis voor elkaar.

Levenskunst gaat ook om wat ons ontroert, om schoonheid, ruimte en creativiteit.

Levenskunst is vanuit deze optiek dus ook een kompas hebben – ‘een bron’, waar antwoorden te vinden zijn.

 

Holkje van der Veer  –  Reliëf Jaarcongres 08-03 2019